Naar inhoud
Huurrecht Spoed-route · 7 min lezen ·

Woonfraude

Woonfraude is het onrechtmatig bewonen, onderverhuren of gebruiken van een huurwoning, bijvoorbeeld onbevoegde onderverhuur of geen hoofdverblijf. De verhuurder kan de huur niet zelf opzeggen, maar moet ontbinding en ontruiming bij de kantonrechter vorderen en daar het bewijs leveren. Onze advocaten beoordelen het bewijs en staan u bij in de procedure.

Wat is woonfraude en welke vormen zijn er?

Woonfraude is het onrechtmatig bewonen, onderverhuren of gebruiken van een huurwoning in strijd met de huurovereenkomst of de wet. De kern is dat de huurder de woning niet gebruikt zoals het hoort: hij woont er niet zelf, geeft de woning aan een ander, of gebruikt het pand voor verboden doelen. Woningcorporaties controleren hier actief op, vooral bij sociale huur. De meest voorkomende vormen zijn:
VormWat houdt het in
Onbevoegde onderverhuurDe hele woning aan een ander in gebruik geven, of zonder eigen hoofdverblijf onderverhuren (art. 7:244 BW).
Geen hoofdverblijfDe huurder woont feitelijk ergens anders en houdt de woning leeg of voor een ander aan.
Toeristische verhuurVerhuur via platforms zoals Airbnb zonder toestemming of in strijd met gemeentelijke regels.
Hennepkwekerij of drugsTeelt of handel in de woning, wat ook tot een burgemeesterssluiting kan leiden.

Wilt u weten wat de gevolgen zijn van het beeindigen van de huur, lees dan onze pagina over ontruiming en ontbinding. Voor andere conflicten met uw verhuurder verwijzen wij naar huurgeschillen.

Mag ik mijn huurwoning (deels) onderverhuren?



In beginsel niet. De huurder van woonruimte is volgens art. 7:244 BW niet bevoegd de woning geheel of gedeeltelijk aan een ander in gebruik te geven. Dit is een uitzondering op de algemene regel van art. 7:221 BW, juist omdat woonruimte extra bescherming kent.

Er geldt een enkele uitzondering. De huurder van een zelfstandige woning die daar zijn hoofdverblijf heeft, mag een deel van die woning aan een ander in gebruik geven, bijvoorbeeld een kamer aan een hospita-huurder. Voorwaarde is dus dat de huurder er zelf blijft wonen.

Wat de wet niet toestaat:

  • De hele woning aan een ander verhuren of in gebruik geven.
  • Onderverhuren terwijl u er zelf geen hoofdverblijf heeft.
  • Toeristische verhuur die in strijd is met de huurovereenkomst of gemeentelijke regels.

Let op: anders dan online samenvattingen soms suggereren, regelt art. 7:244 BW geen vrije mogelijkheid om onderverhuur af te spreken. De wet kent alleen de hoofdverblijf-deeluitzondering. Wie zonder hoofdverblijf onderverhuurt, loopt het risico op ontbinding van de huur en op winstafdracht.

Wie moet woonfraude bewijzen: de huurder of de verhuurder?



De verhuurder. Wie stelt dat sprake is van woonfraude, draagt daarvoor in beginsel de stelplicht en de bewijslast. Dat volgt uit de hoofdregel van art. 150 Rv: wie zich op een rechtsgevolg beroept, moet de feiten daarvan bewijzen. De verhuurder moet dus aannemelijk maken dat de huurder geen hoofdverblijf heeft of onbevoegd onderverhuurt.

In de praktijk is dat vaak lastig. De verhuurder verzamelt bewijs door bijvoorbeeld documenten op te vragen, zoals energieafschriften of bankgegevens, en door een woninginspectie. Worden er andere bewoners aangetroffen of staat de woning leeg, dan kan dat als aanwijzing dienen. Maar losse aanwijzingen zijn niet hetzelfde als sluitend bewijs.

Een verhuurder mag de bewijslast niet zomaar volledig op de huurder afwentelen. Een bewijsbeding dat dit doet, is door het Hof Amsterdam (2 april 2019) als oneerlijk en nietig beoordeeld. Wel mag van de huurder een gemotiveerde betwisting worden gevraagd: wie wordt aangesproken, doet er goed aan zijn werkelijke woonsituatie concreet te onderbouwen.

Hoe verloopt een woonfraudeprocedure bij de kantonrechter?



Via de kantonrechter. De verhuurder kan de huur van een woning niet zelf opzeggen wegens woonfraude. Ontbinding op grond van een tekortkoming kan bij een gebouwde onroerende zaak alleen door de rechter worden uitgesproken (art. 7:231 lid 1 BW). De verhuurder moet dus een procedure starten.

Huurzaken horen bij de kantonrechter, ongeacht de hoogte van de vordering (art. 93 sub c Rv). Bij de kantonrechter mogen partijen zonder advocaat procederen, maar gezien wat er op het spel staat is bijstand vrijwel altijd verstandig.

De stappen op hoofdlijnen:

1. De verhuurder vraagt vaak eerst om vrijwillige opzegging om een procedure te voorkomen. U bent daartoe niet verplicht.
2. Bij weigering dagvaardt de verhuurder u voor de kantonrechter en vordert ontbinding en ontruiming.
3. U voert verweer en betwist het bewijs van de verhuurder gemotiveerd.
4. De kantonrechter beoordeelt of er sprake is van woonfraude en of ontbinding en ontruiming gerechtvaardigd zijn.

Wonen er minderjarige kinderen in de woning, dan moet de rechter het belang van het kind meewegen (art. 3 lid 1 IVRK). De Hoge Raad oordeelde hierover op 28 november 2025 (ECLI:NL:HR:2025:1799).

Wat zijn de gevolgen van woonfraude: ontbinding, ontruiming en winstafdracht?



De drie kerngevolgen zijn ontbinding van de huur, ontruiming van de woning en mogelijk afdracht van de behaalde winst. Wordt woonfraude vastgesteld, dan kan de kantonrechter de huurovereenkomst ontbinden en de ontruiming bevelen.

GevolgGrondslag en betekenis
Ontbinding huurovereenkomstVia de rechter wegens tekortkoming (art. 7:231 lid 1 BW). De huur eindigt.
OntruimingDe huurder moet de woning verlaten; de rechter kan dit bevelen naast de ontbinding.
WinstafdrachtBij winstgevende onbevoegde onderverhuur kan de rechter de schade begroten op het bedrag van de behaalde winst (art. 6:104 BW).

De winstafdracht van art. 6:104 BW is een discretionaire bevoegdheid van de rechter en een vorm van abstracte schadebegroting, geen zelfstandige vordering. Bij commerciele onderverhuur kan dit oplopen, omdat de huurder de gevraagde meeropbrengst dan moet afstaan.

Wat gebeurt er bij een hennepkwekerij in een huurwoning?



Bij een hennepkwekerij dreigt zowel een burgemeesterssluiting als ontbinding van de huur. Normaal kan de verhuurder de huur alleen via de rechter ontbinden. Maar is het pand door de burgemeester gesloten, bijvoorbeeld op grond van art. 13b Opiumwet, dan kan de verhuurder de huur buitengerechtelijk ontbinden (art. 7:231 lid 2 BW). De rechterlijke tussenkomst vervalt dan.

Die buitengerechtelijke route is niet onbegrensd. De Hoge Raad oordeelde op 10 april 2026 (ECLI:NL:HR:2026:587) dat een buitengerechtelijke ontbinding na een burgemeesterssluiting kan worden getoetst aan de redelijkheid en billijkheid (art. 6:248 lid 2 BW), aan misbruik van bevoegdheid (art. 3:13 BW) en aan proportionaliteit (art. 8 EVRM).

Loopt er ook een strafzaak of een sluitingsbesluit, lees dan onze pagina's over drugs en de Opiumwet en over pandsluiting op grond van artikel 13b Opiumwet. Een sluiting raakt namelijk zowel het strafrecht, het bestuursrecht als het huurrecht tegelijk.

Word ik onterecht beschuldigd van woonfraude, wat nu?



Schakel zo snel mogelijk juridische bijstand in en geef niets toe wat niet klopt. Huurders worden soms ten onrechte beschuldigd, bijvoorbeeld na een logeerperiode, mantelzorg of tijdelijke afwezigheid. U bent niet verplicht om de huur vrijwillig op te zeggen en u hoeft niet elk verzoek van de verhuurder zonder meer in te willigen.

Wat wij voor u doen:

  • Wij analyseren het dossier en beoordelen hoe sterk het bewijs van de verhuurder werkelijk is.
  • Wij adviseren over uw rechten en plichten vanaf het moment dat u van de beschuldiging hoort.
  • Wij voeren verweer en procederen namens u bij de kantonrechter.

Valt uw inkomen onder de grens, dan kunnen wij gesubsidieerde rechtsbijstand aanvragen. U betaalt dan een eenmalige inkomensafhankelijke eigen bijdrage. Het Juridisch Loket kan een eerste probleemanalyse maken en doorverwijzen. Bent u huurder en wilt u uw verweer verder voorbereiden, lees dan rechten van huurders bij woonfraude. Neem contact met ons op zodra u een brief over woonfraude ontvangt; hoe eerder wij meekijken, hoe meer wij voor u kunnen betekenen.

Bronnen

Portret van Simone van der Aart, Advocaat

Achter elk strafdossier of huurgeschil zit een menselijk verhaal. Ik sta als advocaat naast u met een scherpe verdediging om rust en helderheid terug te brengen.

Simone van der Aart Advocaat
Naar het profiel van Simone
Uw rechten in 60 seconden

Wat u moet weten

Bel direct na dagvaarding of voornemen boete
Civiele dagvaarding tot ontbinding ligt binnen 4 tot 6 weken voor zitting. Bestuursrechtelijke boete heeft 2 weken zienswijze, 6 weken bezwaar. Beide vragen voorbereiding.
Verzamel toestemming en context-documenten
Schriftelijke toestemming voor onderhuur, werkgeversverklaring bij tijdelijke afwezigheid, urgentie-documentatie, of bewijs dat hennepplanten beperkt voor eigen gebruik waren. Documentatie maakt verweer feitelijk concrete.
Coordineer civiele en bestuurlijke procedures
Verweer in civiele procedure kan invloed hebben op bestuurlijke boete en omgekeerd. Wat u in een procedure verklaart kan in andere worden gebruikt. Strategie tussen sporen vooraf afstemmen.
FAQ

Veelgestelde vragen

Wat is illegale onderverhuur?

Illegale onderverhuur is het zonder bevoegdheid aan een ander in gebruik geven van de huurwoning. Volgens art. 7:244 BW mag een huurder de woning niet geheel aan een ander geven en alleen een deel onderverhuren als hij er zelf zijn hoofdverblijf houdt. De hele woning onderverhuren of onderverhuren zonder zelf te wonen is dus verboden. Bij sociale huur is dit vrijwel altijd niet toegestaan zonder schriftelijke toestemming; bij geliberaliseerde huur hangt het ook van het contract af.

Mag ik een paar weken op vakantie zonder dat het niet-bewoning is?

Ja. Korte tijdelijke afwezigheid, zoals vakantie, betekent niet dat u uw hoofdverblijf verliest. Pas bij langdurige afwezigheid of een feitelijke verhuizing zonder dit te melden kan er sprake zijn van geen hoofdverblijf, vooral bij sociale huur. Bewaar bij twijfel bewijs dat u in de woning woont, zoals afschriften en correspondentie.

Wie moet bewijzen dat er sprake is van woonfraude?

De verhuurder. Wie stelt dat er woonfraude is, draagt in beginsel de stelplicht en de bewijslast (art. 150 Rv). De verhuurder moet dus aannemelijk maken dat u geen hoofdverblijf heeft of onbevoegd onderverhuurt. Een beding dat de bewijslast volledig naar de huurder verschuift, is door het Hof Amsterdam (2 april 2019) als oneerlijk en nietig beoordeeld. Wel mag van u een gemotiveerde betwisting worden verwacht.

Bij welke rechter loopt een woonfraudeprocedure?

Bij de kantonrechter. Huurzaken horen volgens art. 93 sub c Rv bij de kantonrechter, ongeacht de hoogte van de vordering. De verhuurder kan de huur niet zelf opzeggen, maar moet ontbinding en ontruiming bij de kantonrechter vorderen (art. 7:231 lid 1 BW). Bij de kantonrechter mag u zonder advocaat procederen, al is bijstand gezien de gevolgen vrijwel altijd verstandig. De Huurcommissie is hiervoor niet de juiste instantie; die behandelt alleen geschillen over huurprijs, servicekosten en onderhoud.

Wat kost winstgevende onderverhuur mij?

Bij winstgevende onbevoegde onderverhuur kan de rechter de schade begroten op het bedrag van de door u behaalde winst (art. 6:104 BW). Dit is een discretionaire bevoegdheid van de rechter en een vorm van abstracte schadebegroting, geen aparte winstafdrachtsvordering. Naast deze afdracht riskeert u ontbinding van de huur en ontruiming van de woning.

Wat als de hennepplanten van een huisgenoot waren?

Voor strafrechtelijke aansprakelijkheid moet u betrokken zijn, dus kennis hebben van of meewerken aan de teelt. Voor het huurrecht weegt mee of u als hoofdhuurder verantwoordelijk bent voor wat er in de woning gebeurt. Een verhuurder kan een hennepkwekerij als grond voor ontbinding aanvoeren, ook zonder uw directe betrokkenheid bij de teelt. Of dat slaagt, hangt af van de feiten en uw verweer.

Kan ik dezelfde woning behouden na een hennepvondst?

Vaak niet, zeker niet bij sociale huur. De verhuurder kan zowel huurontbinding inzetten als profiteren van een burgemeesterssluiting via art. 13b Opiumwet. Is het pand gesloten, dan kan de verhuurder de huur zelfs buitengerechtelijk ontbinden (art. 7:231 lid 2 BW). Die ontbinding kan wel worden getoetst aan redelijkheid en billijkheid, misbruik van bevoegdheid en proportionaliteit, zo oordeelde de Hoge Raad op 10 april 2026 (ECLI:NL:HR:2026:587). Verweer kan zich richten op een geringe hoeveelheid voor eigen gebruik of op het ontbreken van een verband met u.

Word ik onterecht van woonfraude beschuldigd, wat moet ik doen?

Schakel zo snel mogelijk juridische bijstand in en zeg de huur niet zomaar op. Huurders worden soms ten onrechte beschuldigd, bijvoorbeeld na mantelzorg, logeerperiodes of tijdelijke afwezigheid. U hoeft niet aan elk verzoek van de verhuurder te voldoen. Onze advocaten beoordelen het bewijs, adviseren over uw positie en voeren zo nodig verweer bij de kantonrechter. Valt uw inkomen onder de grens, dan kunnen wij gesubsidieerde rechtsbijstand aanvragen, waarbij u alleen een inkomensafhankelijke eigen bijdrage betaalt.

Wat is urgentie-fraude?

Urgentie-fraude is het verkrijgen van een sociale huurwoning op urgentiegronden, zoals medische, financiele of gezinsredenen, terwijl die gronden onjuist waren of inmiddels niet meer bestaan. De gemeente kan een boete opleggen en herhuisvesting eisen. Verweer richt zich vaak op tijdsverloop en op gewijzigde omstandigheden sinds de aanvraag.

Zo pakken wij uw zaak aan

Vanaf het eerste telefoontje krijgt u dezelfde advocaat. Geen overdracht, geen herhaling van uw verhaal.

Twee advocaten in overleg over een dossier bij FTW Advocaten
  1. 1
    Bellen of formulier

    U belt 088 544 4333 of vraagt een terugbel-moment aan. Wij beoordelen uw situatie en plannen zo spoedig mogelijk een gesprek.

    Gem. < 90 sec
  2. 2
    Kennismaking en strategie

    Het eerste gesprek, telefonisch of op kantoor, is kosteloos en vrijblijvend. Wij bespreken uw situatie, geven een eerste juridische inschatting en bekijken of pro deo rechtsbijstand of uw rechtsbijstandsverzekering een rol kan spelen.

    Kosteloos
  3. 3
    Aan de slag

    U krijgt één vaste advocaat voor uw dossier. Mobiel bereikbaar, aanwezig op zittingen, niet doorgeschoven naar collega's.

    Per zaak
Ervaringen

De waardering van onze cliënten

Bekijk alle ervaringen op Google
4,6 56 ervaringen via Google

Verwante onderwerpen

Verwante inzichten

Contact

Vraag stellen over woonfraude

Een eerste, oriënterend gesprek is kosteloos. We nemen zo spoedig mogelijk contact met u op.

Uw gegevens worden volledig vertrouwelijk behandeld. Wij gebruiken ze uitsluitend om contact met u op te nemen over uw vraag.

Contactformulier

Velden met zijn verplicht.

App Mail Bellen